Xây dựng môi trường kinh doanh là ưu tiên hàng đầu

Mở đầu hội nghị Kinh tế Đối Ngoại Việt Nam lần thứ 3 với chủ đề "Hành trình vào một thế giới mới", ông Charles Goddard, Tổng biên tập khu vực châu Á - Thái Bình Dương, Bộ phận Thông tin Kinh tế Economist, người chủ trì các phiên tọa đàm đã đưa ra nhận định, "Khi các nước phương Tây đang đứng trước nguy cơ suy thoái kép, các nhà đầu tư đang hướng sự chú ý về Việt Nam, một trong những nền kinh tế có tốc độ phát triển nhanh nhất châu Á hiện nay, và theo dõi sát sao các hoạt động của chính phủ trong việc dẫn dắt nền kinh tế trong giai đoạn bất ổn như hiện nay. Một sự hiểu biết sâu sắc về hướng đi tương lai của Việt Nam sẽ là điều thiết yếu".

Phát biểu tại hội nghị, Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải nhận định, 2011 Việt Nam cơ bản vẫn đạt được những kết quả tích cực, cán cân thanh toán được cải thiện, dự trữ ngoại hối được tăng cường, thị trường tiền tệ được kiểm soát, an sinh xã hội được bảo đảm...

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, nền kinh tế Việt Nam hiện vẫn còn nhiều bất cập. Để tiến lên phía trước, Việt Nam cần giải quyết nhiều bài toán khó của nội tại nền kinh tế như kiềm chế lạm phát, củng cố tiền đồng và tái cơ cầu nền kinh tế thì mới có thể tiếp tục tăng trưởng.

Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải cho biết, ngay trong năm 2011, dù tình hình kinh tế trong nước và thế giới còn nhiều biến động, quá trình ổn định nền kinh tế vĩ mô của Việt Nam đã đạt được những bước tiến đáng kể.

Kể cả trong lạm phát, nếu chúng ta nhìn vào con số tổng thể cả năm 2011 là 18% thì đây quả thực là một con số rất lớn, nhưng nếu chúng ta đi vào chi tiết, thì trong 6 tháng cuối năm thì chỉ số lạm phát đã giảm dần. GDP tăng trưởng 5,89%, xuất khẩu tăng trên 33% so với 2010. Tính đến tháng 11/2011, đã có 12,7 tỷ USD đầu tư FDI vào Việt Nam. Các nhà tài trợ quốc tế tiếp tục đặt niềm tin vào Việt Nam khi tiếp tục dành 7,4 tỷ USD vốn ODA cho Việt Nam trong năm 2012.

Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: Hải Yến)

Đặc biệt là việc giảm nhập siêu đã có một bước tiến đáng kể. Có lẽ chưa có năm nào Việt Nam đạt được tỉ lệ nhập siêu thấp như năm qua. Mặc dù những giải pháp căn cơ hơn trong vấn đề giảm nhập siêu cần được tiếp tục thực hiện trong những năm tới. "Để thực hiện được việc này cần sự tham gia nhiều hơn nữa của cộng đồng doanh nghiệp quốc tế, ngoài nỗ lực của doanh nghiệp Việt Nam.", PTT nhấn mạnh.

Đối với những chính sách dành cho doanh nghiệp, Phó Thủ tướng cũng một lần nữa khẳng định lại chính phủ Việt Nam cam kết trong việc ổn định chính sách kinh tế vĩ mô. "Mặc dù chúng tôi vẫn phải quan tâm tới tốc độ tăng trưởng, bởi nó liên quan đến vấn đề việc làm, hiệu quả sử dụng đồng vốn, hiệu quả của doanh nghiệp, nhưng hiện tại ưu tiên hàng đầu vẫn là xây dựng một môi trường cho các doanh nghiệp có thể làm ăn hiệu quả hơn, và có thể dự báo được", Phó Thủ Tướng nói.

Không phân biệt DN tư nhân và nhà nước

Bên cạnh các câu hỏi liên quan đến chính sách của chính phủ Việt Nam trong thời gian tới, một số chuyên gia nước ngoài lại tỏ ra e ngại về khu vực doanh nghiệp Nhà nước hiện của Việt Nam. Nhiều chuyên gia cho rằng, việc doanh nghiệp Nhà nước quá lớn, bao gồm cả lợi ích của Nhà nước và một số thành phần ở bên trong sẽ khiến doanh nghiệp tư nhân khó lòng cạnh tranh, có người còn dẫn ra trường hợp của Vinashin.

Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải thừa nhận, Vinashin là một bài học đau đớn và điển hình của việc doanh nghiệp Nhà nước làm ăn không tốt, quản lý rủi ro không tốt. Tuy nhiện, hiện tại chính phủ Việt Nam đang từng bước tiến hành cải cách và cổ phần hóa khu vực doanh nghiệp Nhà nước, mục tiêu là từ 12.000 doanh nghiệp Nhà nước như hiện nay xuống còn 680 doanh nghiệp vào năm 2015.

Phó Thủ tướng cũng tái khẳng định, Chính phủ không có sự phân biệt đối xử nào giữa lĩnh vực tư và lĩnh vực công, điều này đã được thể hiện qua nhiều chính sách, văn bản.

Các chuyên gia vẫn còn nhiều e ngại về kinh tế Việt Nam. (Ảnh: Hải Yến).

"Một số doanh nghiệp tư nhân nước ngoài được Chính phủ Việt Nam hỗ trợ rất nhiều như Samsung, Intel. Việt Nam luôn tạo cơ hội cho những doanh nghiệp này phát triển. Doanh nghiệp nói chung chính là động lực cho sự phát triển, và nếu doanh nghiệp thất bại, bất kể doanh nghiệp Nhà nước hay doanh nghiệp tư nhân, là chính phủ thất bại, là đất nước thất bại."

Còn về vấn đề "lợi ích cá nhân" mà các diễn giả nước ngoài đề cập, Phó Thủ tướng khẳng định chính phủ kiên quyết chống lại vấn đề này cả trong hai khu vực bao gồm cả khu vực doanh nghiệp tư nhân chứ không riêng gì doanh nghiệp nhà nước. Hiện tại, chính phủ cũng đã hành ban hàng loạt những sửa đổi về hệ thống pháp luật để hướng tới công khai hóa, minh bạch hóa.

"Một phần do tư duy cũ, suy nghĩ cũ từ nền kinh tế tập trung để lại, nên Chính phủ hay một số ban ngành 'dường như tự tin hơn khi giải quyết cơ chế chính sách cho một đơn vị Nhà nước, bởi họ nghĩ rằng "dù sao cũng là tiền của Nhà nước không đi đâu mà thiệt". Quan điểm này đang dần thay đổi, nhưng để có sự nhất quán trong chính sách đòi hỏi phải có thời gian", ông nói thêm.

Tại Hội nghị kinh tế đối ngoại Việt Nam lần này, các đại biểu cho rằng, giai đoạn khó khăn hiện nay không chỉ là cơ hội mà còn là thách thức lớn đối với Việt Nam. Trước bối cảnh khó khăn chung của nền kinh tế toàn cầu và tình hình địa chính trị thay đổi, Việt Nam đang đứng trước nhiều nguy cơ.

Để tiến lên phía trước, Việt Nam cần giải quyết nhiều bài toán khó của nội tại nền kinh tế như kiềm chế lạm phát, củng cố tiền đồng và tái cơ cầu nền kinh tế thì mới có thể tiếp tục tăng trưởng.