|
Chiến lược nhân sự: Sự cần thiết và vấn đề thực thi
Trong ba cấp độ của hoạt động nhân sự, các doanh nghiệp Việt Nam mới hầu hết dừng lại ở cấp độ đầu tiên - đơn giản nhất - là thực hiện công tác tiền lương, bảo hiểm, chế độ theo quy định của pháp luật mà chưa chú trọng xây dựng chiến lược nhân sự.
1. Doanh nghiệp phải có chiến lược nhân sự
Đối
với hoạt động của một doanh nghiệp, bên cạnh chiến lược kinh doanh và
nguồn tài chính, nguồn nhân lực là một trong những vấn đề quan trọng
nhất và đáng quan tâm hàng đầu. Nguồn nhân lực là tài sản xác định năng
lực cạnh tranh của doanh nghiệp, thậm chí hơn cả công nghệ và các tài
sản hữu hình.
Tuyển
dụng và duy trì nhân lực, đặc biệt là nhân lực chủ chốt được xem như
vấn đề sống còn đối với doanh nghiệp. Tuy nhiên, trong ba cấp độ của
hoạt động nhân sự, các doanh nghiệp Việt Nam mới hầu hết dừng lại ở cấp
độ đầu tiên - đơn giản nhất - là thực hiện công tác tiền lương, bảo
hiểm, chế độ theo quy định của pháp luật mà chưa chú trọng xây dựng
chiến lược nhân sự.
Nhiều
doanh nghiệp lớn Việt Nam đã bỏ qua việc hoạch định phát triển nguồn
nhân lực dài hạn và đa phần thụ động trong công tác quy hoạch cán bộ,
chỉ tuyển người khi cần. Một số doanh nghiệp, đặc biệt trong các doanh
nghiệp Nhà nước, tuy có xây dựng chiến lược nhân sự nhưng việc thực
hiện chỉ mang tính hình thức
Nguyên
nhân của tình trạng trên có thể là do từ trước đến nay doanh nghiệp
tiếp cận vấn đề nguồn nhân lực chỉ coi đó là nguồn lao động mà không
xác định chất lượng lao động chính là lực lượng nòng cốt, tạo nên sức
bật, đưa doanh nghiệp phát triển. Đa số chủ doanh nghiệp xem nguồn nhân
lực chỉ là một yếu tố “phải có” trong quá trình sản xuất và chi phí đào
tạo nguồn nhân lực là chi phí mà doanh nghiệp miễn cưỡng mới phải bỏ
ra.
Thực
ra, xây dựng chiến lược nhân sự không có nghĩa sẽ tiêu tốn nhiều hơn
chi phí cho nguồn nhân lực mà là bản kế hoạch tổng thể, có tính dài hạn
để sử dụng chi phí đó một cách khôn ngoan và hiệu quả hơn.
Chiến
lược nhân sự của doanh nghiệp là không thể chỉ dừng lại ở việc dự báo
nhân sự, thu hút tuyển dụng, đào tạo phát triển, đến động viên đãi ngộ…
mà còn phải bao gồm cả những cách thức duy trì nguồn nhân lực phù hợp.
Chiến lược duy trì nguồn nhân sự không đơn thuần là đưa ra cách thức
giữ người mà còn thể hiện ở việc quy hoạch, xây dựng cho doanh nghiệp
một đội ngũ kế cận. Chiến lược này giúp cho doanh nghiệp phát triển
được đội ngũ, bù đắp thiếu hụt khi mở rộng qui mô, giảm chi phí đầu tư
hay hạn chế các rủi ro trong kinh doanh.
Để
vượt lên đối thủ cạnh tranh, doanh nghiệp luôn phải trở thành người
tiên phong, luôn phải tìm cho mình một con đường khác biệt – không chỉ
trong chiến lược kinh doanh mà còn trong chiến lược con người của mình.
Nếu không có chiến lược nhân sự đúng đắn, doanh nghiệp cho dù có trả
lương cao hơn để thu hút nhân viên từ đối thủ cạnh tranh vẫn có thể bị
mất người vì phải đối mặt với đúng chiến thuật này từ phía các đối thủ
khác.
2. Những vấn đề trong thực thi chiến lược nhân sự
Dù đã
xây dựng một chiến lược nhân sự bài bản, trong quá trình thực thi chiến
lược này, doanh nghiệp có thể gặp rất nhiều thách thức. Lãnh đạo doanh
nghiệp sẽ phải lường trước được những vấn đề sẽ đến với mình, nhận biết
được yêu cầu về nhân lực và khả năng cung cấp nguồn tài nguyên nhân
lực của doanh nghiệp mình.
Nguồn
nhân lực chất lượng cao là tài sản của doanh nghiệp, nhưng là đó là tài
sản có tính cạnh tranh cao, luôn có xu hướng dịch chuyển trong cơ chế
thị trường. Tài sản này có thể từ bỏ doanh nghiệp, thậm chí có thể bị
“đánh cắp” bất cứ lúc nào, nếu doanh nghiệp không có một chính sách phù
hợp.
Doanh
nghiệp nào cũng mong muốn có được người giỏi. Việc thay đổi nhân sự sẽ
làm doanh nghiệp tốn rất nhiều thời gian và tiền bạc khi phải tuyển
dụng và đào tạo nhân sự mới. Đối với những nhân sự cao cấp, bên cạnh
mức lương, các nhân sự này còn rất chú trọng đến các yếu tố khác như:
môi trường làm việc, văn hóa doanh nghiệp, cơ hội học hỏi và lộ trình
thăng tiến trong tương lai…Nếu không được thỏa mãn các yếu tố trên,
nhân tài của doanh nghiệp cũng có thể bỏ đi.
Theo
cuộc điều tra mới nhất của Navigos Group, giữ chân người tài được nhận
định là thách thức lớn nhất đối với doanh nghiệp trong năm 2010. Mức
lương và thưởng cao, tốn kém không hẳn là cách hiệu quả để nhân viên
tài năng không thôi việc.
Theo
các chuyên gia, trong thực thi chiến lược nhân sự, chỉ riêng việc tạo
lực hút và giữ chân những nhân sự cấp cao của doanh nghiệp đã cần rất
nhiều điều kiện:
Thứ
nhất, doanh nghiệp phải tạo ra thương hiệu tốt trên thị trường: niềm tự
hào, hãnh diện của nhân lực khi được làm việc trong doanh nghiệp đó.
Thứ hai, doanh nghiệp phải có quy trình sử dụng minh bạch: dựa trên năng lực thực sự của nhân sự để bố trí và đãi ngộ.
Thứ
ba, có chiến lược dài hạn về nhân lực: phát triển nghề nghiệp cho người
lao động, có chiến lược đào tạo về kỹ năng, cần phải chủ động tạo dựng
nhân lực cao cấp từ chính nguồn nhân lực của mình.
Thứ tư, chính sách lương bổng hợp lý và cạnh tranh, ít nhất là ở vị trí chủ chốt.
Thứ
năm, môi trường làm việc lành mạnh: người lao động cảm thấy được tôn
trọng, được tham gia vào quá trình ra quyết định của doanh nghiệp và có
cơ hội để phát triển.
Đối
với lao động giản đơn hay chuyên môn khác, doanh nghiệp phải xác định
được những ngành nghề nào muốn phát triển trong thời gian 10, 20 hoặc
30 năm tới. Từ đó xác định được những kỹ năng cần thiết cơ bản, những
kiến thức mà lực lượng lao động cần phải có và số lượng lao động cần
phải đáp ứng trong những ngành nghề như vậy.
Về vấn
đề đầu tư cho đào tạo phát triển nguồn nhân lực, mức độ đầu tư sẽ phụ
thuộc vào giai đoạn phát triển hiện tại của doanh nghiệp. Nhìn chung,
theo Viện quản trị nguồn nhân lực Singapore, mức đầu tư cho hoạt động
đào tạo phát triển nguồn nhân lực là từ 4%-8% quỹ lương của các doanh
nghiệp. Đây là mức đầu tư, chỉ dành cho hoạt động đào tạo theo các khóa
học, không bao gồm các hoạt động đào tạo trong công việc.
Có ý
kiến cho rằng việc tuyển chọn nhân lực, đặc biệt là nhân sự cấp cao
phải được dựa trên 5 tiêu chuẩn như: có tư duy và khả năng tiếp thu
kiến thức, đạo đức nghề nghiệp, làm việc tập thể , có cam kết với doanh
nghiệp và có khát vọng cống hiến, phát triển sự nghiệp.
Nhưng liệu 5 tiêu chuẩn như vậy đã đủ chưa?
Các
quan niệm cũ về hoạt động nhân sự đã được thay thế bởi các quan niệm
mới từ thực tiễn tốt nhất. Các doanh nghiệp nếu không tự cập nhật cho
mình những kinh nghiệm đó khó có thể thắng đối thủ cạnh tranh trong
việc thu hút và lưu giữ nhân tài.
Hội
thảo thường niên 500 doanh nghiệp lớn nhất Việt Nam (VNR500 Summit -
một hoạt động thường niên dành cho các nhà quản lý cấp cao của các
doanh nghiệp thuộc Câu lạc bộ Top500 doanh nghiệp Việt Nam) tổ chức vào
ngày 10/8 này tại Hà Nội sẽ tập trung vào chủ đề “Chiến lược nhân sự
cho các doanh nghiệp lớn: tận dụng vị thế - đón đầu cơ hội tăng
trưởng”.
VRN500
Summit sẽ đưa ra những gợi mở cho các doanh nghiệp Việt Nam trong xây
dựng chiến lược nhân sự với các vấn đề cụ thể như: làm thế nào để thu
hút và giữ chân nhân sự cao cấp, mức đầu tư cho hoạt động phát triển
nguồn nhân lực là bao nhiêu thì hợp lý và tiêu chuẩn tuyển chọn nhân
lực trong bối cảnh mới là gì
Chiến
lực nhân sự là vấn đề hiện đang trở nên cấp bách đối với mỗi doanh
nghiệp lớn Việt Nam trong khi tình hình kinh tế đang có những biến động
và yếu tố mới và là thời điểm “vàng” để doanh nghiệp xem xét tái cấu
trúc tổ chức để hoạt động hiệu quả hơn, tận dụng nguồn lực quý giá
nhất: nguồn nhân lực, vượt qua thách thức và đón đầu các cơ hội tăng
trưởng. ../.
bantinsom.com ( theo vietnamnet.vn )
Các tin khác:
▪ Công bằng tạo nên “cái chất” nhân sự (14/08)
|