I .- Nguồn gốc:
Người
phác họa ra lá cờ Phật Giáo Thế Giới là ông Henry Steel Olcott, sinh
ngày 2-8-1832 tại New Jersey - Hoa Kỳ và mất ngày 17-2-1907 tại Adgar,
Ấn Ðộ. Ông nguyên là Ðại Tá Hải Quân của Quân Ðội Hoa Kỳ. Khoảng năm
1875, ông chưa hề học hỏi về giáo lý nhà Phật, nhưng khi cơ duyên đã
tới, ông là phóng viên của tờ báo The New-York Daily Graphic, đã giao
cho ông nhiệm vụ gặp một phụ nữ người Nga tên là Helena Petrovna
Blavatsky (1831-1891) để viết bài về trường hợp bà nầy có những sự kiện
huyền bí. Tại nông trại của Eddys ở New-York, hai người đã gặp nhau, từ
đó bà Blavatsky đã hướng dẫn ông trên con đường đạo.
Bà
H.P. Blavatsky, ông H.S. Olcott, ông W. Q. Judge là những nguời đã
thành lập Hội Thông Thiên Học Mỹ Quốc ngày 17-11-1875, nay trở thành
Hội Thông Thiên Học Quốc Tế, có 60 nước hội viên và trụ sở đặt tại
Adgar, Ấn Ðộ.
Ông
có công lớn nhất trong công cuộc chấn hưng Phật Giáo Tích Lan, từ đó
nhà Phật học uyên thâm Anaragika Dharmapala nguời Tích Lan - môn đệ của
Olcott - đã khôi phục nền Phật Giáo Ấn Ðộ ngày 21-1-1891, và cũng từ đó
dần dần Phật Giáo truyền bá sang phương Tây, rồi lan tràn khắp thế
giới.
Ông
và bà Blavatsky thọ trì Tam quy, Ngũ giới với Thượng tọa Bulatgama tại
chùa Wijayananda có sự hiện diện của hàng ngàn chư Tăng, Ni, Phật tử và
gây xúc động mạnh mẽ cho những Phật tử đã chứng kiến, vì đây là lần đầu
tiên Giáo Hội Tăng Già Tích Lan làm lễ Quy y cho hai người Phật tử Âu
Mỹ.
Sự
nghiệp truyền bá và chấn hưng Phật Giáo của ông không thể nói hết trong
khuôn khổ bài nầy. Ông đã tổ chức những trường học Phật Giáo khắp xứ sở
Tích Lan, từ thành thị tới thôn quê hẻo lánh. Số trường học lúc ban đầu
chỉ có 46 trường (năm 1897) và 6 năm sau (1903), số trường học đã lên
đến 174 trường, và đến năm 1940 đã có 429 trường, trong đó có 12 Trường
Trung học được chính phủ tài trợ . Không chỉ riêng ở Tích Lan, ông còn
vận động để mở các trường học Phật Giáo ở các quốc gia khác như Nhật
Bản, Thái Lan, Miến Ðiện, Ấn Ðộ.
Năm
1889, ông cùng Thượng tọa Susmangala (Tích Lan) phỏng theo sáu mầu hào
quang của Ðức Phật (xanh đậm, vàng, đỏ, trắng, cam và mầu tổng hợp của
năm mầu này), đã phác họa ra mẫu cờ Phật Giáo. Về ý nghĩa, ông phát
biểu như sau : "Nó có thể được các quốc gia Phật Giáo chấp nhận như một
biểu tượng quốc tế cho tín ngưỡng của họ, giống như cây thánh giá đối
với tín đồ Thiên chúa giáo".
Lá
cờ này được Tích Lan công nhận và treo tại các chùa ở xứ này trong ngày
lễ Phật Ðản từ năm 1889, và 61 năm sau, tại Ðại hội Phật Giáo Thế Giới
lần đầu tiên, tổ chức tại Colombo (thủ đô Tích Lan) từ ngày 25-5-1950
đến 8-6-1950 có 26 nước tham dự (1), phái đoàn Phật Giáo Việt Nam do
Thượng tọa Tố Liên, Trụ trì chùa Quán Sứ Hà Nội làm đại biểu (2), Hội
nghị đã thành lập Hội Liên Hữu Phật Giáo Thế Giới (The World Fellowship
of Buddhists), và chọn lá cờ Phật Giáo Tích Lan làm cờ Phật Giáo Thế
Giới.
Ðến
ngày 6-5-1951, tại chùa Từ Ðàm (cố đô Huế) một Ðại Hội Phật Giáo ba
miền Bắc Trung Nam, gồm 51 đại biểu Tăng già và cư sĩ, sau 4 ngày họp,
đã thành lập Tổng Hội Phật Giáo Việt Nam. Trong dịp nầy, Thượng tọa Tố
Liên đã tặng Ðại Hội lá cờ Phật Giáo Thế Giới, và đại hội đã chấp nhận
lá cờ nầy cũng là cờ Phật Giáo Việt Nam.
Bằng
một tâm hồn thiết tha với Ðạo Pháp, ròng rã suốt 38 năm, Phật tử Henry
Steel Olcott đã dùng quãng đời quí báu của mình, để phục vụ tha nhân và
ông mất ngày 17-2-1907 tại Adgar, quê hương Ðức Phật. Lúc đó ông 75
tuổi.
II- Ý nghĩa của lá cờ Phật Giáo
Cờ
Phật Giáo, trước hết là biểu trưng tinh thần thống nhất của Phật tử
trên toàn thế giới. Cờ Phật Giáo còn tượng trưng cho niềm Chánh tín và
sự yêu chuộng hòa bình của mọi người con Phật.
Ngoài
ra, cờ Phật Giáo còn có ý nghĩa cắt bỏ quan niệm cố chấp các ranh giới
địa phương, gia tăng niềm hăng hái đoàn kết để phụng sự cho Ðạo Pháp và
dân tộc.
Cờ
Phật giáo gồm 5 sắc: Xanh, vàng, đỏ, trắng, và vàng cam là tượng trưng
năm đạo hào quang của Đức Phật. Tất cả các Đức Phật trong khắp mười
phương thế giới cũng như Đức Phật Thích Ca Mâu Ni giáo chủ cõi Ta Bà
này, khi thiền định cũng như lúc thuyết pháp, thường ở nơi Ngài phóng
ra năm đạo hào quang sáng chói. Năm đạo hào quang là tượng trưng cho
đức tánh viên mãn.
1.- Xanh đậm: Tượng trưng cho Thiền định, Ðịnh căn. Màu xanh tượng trưng cho sự rộng lớn, sáng suốt.
2.- Vàng lợt: Tượng trưng cho Trí tuệ, Niệm căn, vì có Chánh Niệm mới sanh Ðịnh và phát Huệ.
3.- Ðỏ: Tượng trưng cho Tinh Tấn căn. Có tinh tấn mới khắc phục được mọi trở ngại, nghịch cảnh.
4.- Trắng:
Tượng trưng cho thanh tịnh, Tín căn, niềm tin không lay chuyển, và có
tín căn là có Nhân Duyên với chư Phật và nguồn gốc sanh ra muôn hạnh
lành.
5.- Da cam: Tượng trưng cho Từ bi, Huệ căn. Khi có Tín, Tấn, Niệm, Ðịnh đầy đủ thì Tuệ sẽ phát sanh.
6.- Màu tổng hợp:
Tượng trưng cho tinh thần đoàn kết của Phật giáo đồ trên toàn thế giới.
Năm màu nhỏ tổng hợp nằm ngang là tượng trưng cho sự tổng hợp dung
thông tổng trì bất động. Hàm ý nghĩa biểu tượng cho con người tu hành
đạt thành quả vị chánh đẳng chánh giác, phải là con người có tròn đầy
năm đức tính thiền định, trí tuệ, tinh tấn, thanh tịnh, và từ bi dung
thông.
III.-Kết luận :
Là
Phật tử, chúng ta luôn luôn tôn trọng và bảo vệ lá cờ Phật Giáo, vì
trên hết, nó tượng trưng cho Phật Giáo, và cho tinh thần đoàn kết, bất
phân biệt của tín đồ Phật Giáo trên toàn thế giới.
Ghi chú:
(1)
26 nước tham dự Ðại Hội và trở nên Hội viên sáng lập Hội Phật Giáo Liên
Hữu Thế Giới là: Anh, Ấn Ðộ, Bhutan, Ðức, Hawai, Hong Kong, Kampuchea,
Lào, Mã Lai, Miến Ðiện, Mỹ, Na Uy, Nam Dương, Nhật Bản, Nepal, Pháp,
Phi Luật Tân, Sikkim, Tân Gia Ba, Tây Tạng, Thái Lan, Thụy Ðiển, Tích
Lan, Triều Tiên, Trung Hoa và Việt Nam.
(2) Phái đoàn Việt Nam chỉ có 2 nguời: Thượng tọa Tố Liên - đại biểu chánh thức - và ông Phạm Chữ - công chức Bộ Ngoại Giao Quốc Gia Việt Nam - tháp tùng theo làm Thông dịch viên.
Minh Ðức - Bùi Ngọc Bách