Thứ năm, 24/09/2009, 15:26 GMT+7
Bảo vệ người tiêu dùng: Cần có kiềng 3 chân
Trong hội thảo Góp ý Dự thảo Luật Bảo vệ người tiêu dùng được tổ chức mới đây, Luật gia Phan Thị Việt Thu - Hội Bảo vệ quyền lợi Người Tiêu Dùng Tp. Hồ Chí Minh cho rằng, để bảo vệ người tiêu dùng (NTD) cần phải có sự tham gia của cả ba thành phần đối tượng tạo thành một thế chân vạc. Đó là người tiêu dùng, thương nhân và chính quyền các đoàn thể.

41% người tiêu dùng Việt Nam không biết mình có quyền lợi gì

Luật gia Thu cho cho biết, sự ra đời của Luật Bảo vệ quyền lợi NTD hết sức cần thiết, vì việc tiêu dùng là nhu cầu thiết yếu chung của toàn xã hội, mỗi một công dân là một NTD có những quyền lợi cần phải được pháp luật bảo vệ. Nhưng cho đến nay, có thể nói, NTD Việt Nam chịu rất nhiều thiệt thòi với những quyền lợi về tiêu dùng chưa được luật pháp quan tâm chế định đúng mức. “Theo công bố năm 2008 của Hội Tiêu chuẩn - Bảo vệ người tiêu dùng VN sau cuộc tổng điều tra ý kiến người tiêu dùng trên phạm vi cả nước, 41% người tiêu dùng VN không biết mình có quyền lợi gì, số còn lại... có biết cũng chả làm được gì” – bà Thu nói.

Cần có kiềng 3 chân

Theo bà Thu, trong Dự luật bảo vệ NTD quá chú trọng đến quyền lợi NTD, nếu bỏ qua những yếu tố cần thiết khác để tạo nên một hành lang pháp lý toàn diện trong lĩnh vực tiêu dùng của toàn xã hội thì vô hình chung cho thấy quan điểm “quyền lợi NTD đối kháng với quyền lợi của thương nhân”. Luật gia Thu nhận định:“Đây là một thành kiến sai lầm vì thực tế bảo vệ quyền lợi NTD cũng chính là bảo vệ quyền lợi của thương nhân, NTD có được sản phẩm chất lượng, an toàn thì cũng chính là thương hịệu của nhà sản xuất được nâng cao, là điều kiện để thương nhân duy trì, phát triển thương hiệu hàng hóa của mình”.

Để khẳng định nhận định trên của mình, bà Thu phân tích, NTD có chọn lựa không dùng hàng kém chất lượng, tẩy chay hàng giả, hàng nhái thì nhà sản xuất chân chính mới được bảo vệ. NTD góp ý, phản ảnh về chất lượng sản phẩm, nhà sản xuất thấy được khuyết điểm, khắc phục, sửa chữa, sẽ giúp cho hàng hóa tốt hơn, chính điều này lại tạo lợi thế cho NTD khi được sử dụng sản phẩm tốt, còn nhà sản xuất có lợi là được tín nhiệm bán được nhiều hàng hóa, thu lợi nhuận nhiều hơn….

Một lần nữa bà khẳng định:“Do vậy, bảo vệ quyền lợi NTD, chính là bảo vệ cho sự phát triển của nền kinh tế đất nước, đồng thời cũng là chung tay ổn định trật tự xã hội, xây dựng cuôc sống văn minh”. Rồi Luật gia Thu đề nghị, trong ý nghĩa đó, để bảo vệ NTD, cần phải có sự tham gia của cả ba thành phần đối tượng tạo thành một thế chân vạc có những trách nhiệm hỗ tương liên đới: Người tiêu dùng trước hết phải tự bảo vệ mình, có ý thức chọn lựa hàng tốt, tẩy chay không mua hàng giả, hàng nhái, và có ý thức trách nhiệm góp phần bảo vệ quyền lợi chung của cả cộng đồng bằng hành động thiết thực như đóng góp ý kiến về chất lượng hàng hóa, lên tiếng báo động xã hội đối với những vấn đề làm thiệt hại lợi ích chung. Thương nhân: có trách nhiệm về sự an toàn sử dụng, về sức khỏe của người sử dụng đối với hàng hóa của mình, lắng nghe tiếng nói của NTD để nâng cao chất lượng sản phẩm, cung cấp thông tin, hướng dẫn NTD trong việc sử dụng sản phẩm…Chính quyền và các đoàn thể: có trách nhiệm tuyên truyền giáo dục kiến thức về tiêu dùng, cung cấp thông tin về chất lượng hàng hóa, giám sát thị trường, kịp thời can thiệp những hành vi vi phạm quyền lợi NTD, cũng như chấn chỉnh, kiểm tra về chuyên môn theo từng lĩnh vực sản xuất để bảo đảm độ an toàn cao cho NTD.
 
Nhận xét về Dự luật Bảo vệ Người tiêu dùng, Luật gia Thu cho rằng, nhìn chung Dự luật Bảo vệ Người tiêu dùng đã có tham khảo vận dụng hướng dẫn của Liên Hiệp Quốc về bảo vệ người tiêu dùng. So với Pháp lệnh Bảo vệ quyền lợi NTD, Dự luật có tiến bộ như quy định rõ ràng về nghĩa vụ của thương nhân trong việc bảo hành sản phẩm; tạo điều kiện để người tiêu dùng dễ dàng sử dụng công cụ pháp lý (như khi kiện ra toà, người tiêu dùng và tổ chức bảo vệ họ không phải chứng minh thương nhân có lỗi mà thương nhân phải chứng minh mình không có lỗi…) Nhưng lại thụt lùi hơn so với Pháp lệnh BVNTD là Dự luật đã bỏ qua phần Trách nhiệm và nghĩa vụ của NTD là vấn đề luôn luôn phải đi đôi với quyền lợi, nhất là không thể phủ nhận vai trò của NTD trong việc tự bảo vệ mình đồng thời với việc góp phần bảo vệ quyền lợi chung của cộng đồng.
bantinsom.com ( theo DDDN )