Thực chất của việc tăng giá này có phản ánh việc các công ty chứng khoán đã thực sự ổn định khi mà chỉ cách đây không lâu các công ty này còn nằm trong tình trạng khó khăn ở mức "báo động đỏ" khi thị trường tụt dốc. Liệu cổ phần của các công ty chứng khoán có thực sự hấp dẫn như vậy?

Tăng có phải do "kích giá"?

Trên sàn niêm yết, cổ phần của các công ty chứng khoán thời gian qua tăng mạnh nhờ những kỳ vọng cao vào khả năng lợi nhuận đột biến. Từ đầu tháng 4, giá cổ phần của SSI tăng hơn 187%, KLS tăng 183%, BVS tăng 197%.

Trên sàn OTC, cổ phiếu của những công ty chứng khoán chưa niêm yết được được rao mua-bán nhộn nhịp như ABS, SMES, TVS, dù trước đó có những loại gần như đóng băng hoàn toàn vì ít người rao mua. Cùng với đó, từ các mức giá rao bán chưa đến hoặc gần bằng mệnh giá cách đây 1-2 tháng, giá cũng liên tục được đẩy lên cao gấp vài lần.

Một ví dụ cụ thể là cổ phiếu của Công ty chứng khoán Châu Á-Thái Bình Dương (APEC - lên sàn UpCom đợt I), đầu năm nay được rao bán ở mức 5.000 đồng/cổ phần nhưng từ đầu tháng 6, giá đã vượt lên trên mệnh giá và hiện đang được rao mua-bán ở mức khoảng 17.000 đồng/cổ phiếu.

Theo các chuyên gia, khó có thể kiểm chứng được tính chính xác của các loại cổ phiếu đang rao bán nhưng điều đó cũng mang đến một thực tế rằng thị trường cổ phiếu ngành chứng khoán đang thật sự nóng lên trong thời gian gần đây.

Trong cuộc trao đổi với báo chí gần đây, ông Nguyễn Duy Hưng, Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty Chứng khoán Sài Gòn (SSI), nhận xét sự tăng điểm vừa qua của thị trường chứng tỏ nhà đầu tư đang khao khát cơ hội đầu tư, rằng chúng ta đang thiếu các kênh đầu tư đủ sức hấp thụ nguồn vốn nhàn rỗi trong dân. Các kênh vàng, ngoại tệ, tiết kiệm, bất động sản... đều đang chựng lại hoặc quá rủi ro.

"Khi thị trường phục hồi và giá chứng khoán lên quá nhanh người ta thường nghĩ các công ty chứng khoán là đối tượng hưởng lợi nhiều nhất, chẳng hạn doanh thu phí môi giới tăng, giá trị danh mục đầu tư (tự doanh) tăng... Suy nghĩ đó dẫn đến hành động mua cổ phiếu công ty chứng khoán", ông Hưng cho biết.

Dưới góc độ người trong cuộc, ông Hưng chia sẻ rằng thực tế công ty chứng khoán không thể có sự tăng trưởng lợi nhuận nào gấp 2-3 lần, tương ứng với tốc độ tăng giá của cổ phiếu trong một thời gian ngắn.

Nhận định về cung-cầu cổ phần của các công ty chứng khoán trên thị trường tự do, ông Phan Thế Hùng, Phó phòng phụ trách Môi giới Công ty chứng khoán FPT, cho biết hiện cầu cổ phần lĩnh vực chứng khoán gần đây không phải quá nhiều như những rao mua, bán trên thị trường tự do, ngoại trừ một số công ty chứng khoán đang có ý định lên sàn niêm yết.

Việc thị trường phục hồi đương nhiên cũng sẽ kéo theo mức lợi nhuận hợp lý cho các công ty chứng khoán. Song ông Hùng cũng nhận định, hiện các cổ phần của Công ty chứng khoán đang tăng theo trào lưu, và đang được các tay môi giới tìm cách "kích" giá, nhất là một số công ty chứng khoán đang chuẩn bị lên sàn.

Kỳ vọng vào sự tăng trưởng dài hạn

Theo ông Nguyễn Phúc Long, Tổng Giám đốc Công ty chứng khoán VICS, giá cổ phần các công ty chứng khoán niêm yết và chưa niêm yết tăng mạnh cũng không phải là bất thường vì nhà đầu tư đang kỳ vọng nhiều vào sự phát trển của thị trường chứng khoán. Ông cho rằng giá hiện nay đang giao dịch phản ánh sự kỳ vọng thị trường sẽ tăng trưởng trong dài hạn và đó là giá tương lai của 6 tháng và 1 năm tới.

Có những công ty chứng khoán chỉ đạt lợi nhuận 10% so với vốn điều lệ nhưng giá hiện nay đã tăng gấp 2-3 lần trong 3 tháng qua. Tất nhiên, giá cổ phần tăng như vừa qua là do thị trường tốt hơn, kỳ vọng cao.

Cũng theo ông Long, công ty chứng khoán có hai "cửa" tăng doanh thu. Thứ nhất là danh mục tự doanh đã tăng từ đầu năm, giá thị trường tăng cao và đây là lãi nếu hiện thực hóa.

Trên thực tế, ông Long đánh giá, nhiều công ty chứng khoán đã có lợi nhuận từ việc thị trường lên nhưng chưa đáng kể, bởi không phải các công ty chứng khoán chờ đến thời điểm bây giờ mới hiện thực hóa lợi nhuận mà nhiều công ty trước đó đã làm do không chịu "nổi nhiệt". Thứ hai, từ phí giao dịch thu được khi thị trường sôi động.

Ông Lê Hồ Khôi, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty chứng khoán Tràng An (TAS) cho rằng, việc cổ phần của công ty thời gian gần đây có sự tăng giá liên tục xuất phát một phần từ việc TAS đã đăng ký lên sàn UpCom nên nhiều nhà đầu tư biết đến hơn, tính thanh khoản tốt hơn. Tuy nhiên, nguyên nhân quan trọng hơn vẫn nằm ở giá trị của doanh nghiệp.

Cùng với sự hồi phục mạnh mẽ của thị trường chứng khoán, nhiều công ty chứng khoán đã có lợi nhuận tốt, trong đó có TAS. Với hơn 14.000 tài khoản, trong đó trên 8.000 tài khoản hoạt động, tháng 5 vừa qua, TAS đã đạt 1,6 tỷ doanh thu môi giới, đưa tổng doanh thu tháng 5 hơn 2 tỷ đồng. “Tôi nghĩ giá cổ phần của TAS nằm chính ở những kết quả kinh doanh đó”, ông Khôi bình luận.

Tổng Giám đốc một công ty chứng khoán khác thì cho rằng, hiện nay trên thị trường niêm yết cũng như tự do, cổ phần ngành chứng khoán cũng có bước tăng trưởng mạnh mẽ cùng với xu hướng thị trường.

Tuy nhiên, nhà lãnh đạo này cũng lưu ý rằng nhà đầu tư cũng cần hết sức lưu ý đến chất lượng hoạt động của doanh nghiệp.

Đối với các công ty chứng khoán, nhà đầu tư cần quan tâm nhiều đến những công ty có hoạt động môi giới tốt, thị phần lớn vì khi thị trường sôi động thì khoản phí môi giới sẽ mang lại doanh thu đáng kể. Mặt khác, môi giới là lĩnh vực độc quyền, ưu điểm lớn nhất của công ty chứng khoán và mang lại doanh thu một cách vững chắc.

Một điểm nữa cũng là riêng biệt của công ty chứng khoán là bảo lãnh phát hành, tuy nhiên, cũng giống như đầu tư, mức độ minh bạch của thị trường chứng khoán Việt Nam chưa cao nên khi thị trường nóng sẽ mang lại nhiều rủi ro.